Petrol Price
एकाच महिला शिक्षिकेवर वर्ग अध्यापनाचा भार
- खमनचेरू कन्या आश्रमशाळेतील गंभीर स्थिती; महिला कर्मचाऱ्यांच्या कमतरतेमुळे विद्यार्थिनींच्या शिक्षण व सुरक्षेचा प्रश्न ऐरणीवर
विदर्भ न्यूज एक्सप्रेस
तालुका प्रतिनिधी / अहेरी : तालुक्यातील खमनचेरू येथील शासकीय माध्यमिक व उच्च माध्यमिक कन्या आश्रमशाळेत विद्यार्थिनींच्या शिक्षणासोबतच त्यांच्या सुरक्षिततेचा आणि दैनंदिन गरजांचा प्रश्न गंभीर बनला आहे. संपूर्णपणे मुलींसाठी असलेल्या या आश्रमशाळेत विद्यार्थिनींच्या गरजा लक्षात घेता पुरेशा प्रमाणात महिला शिक्षक व महिला कर्मचारी असणे आवश्यक असताना, सध्या केवळ एकच महिला शिक्षिका कार्यरत असल्याची माहिती आहे. उर्वरित अध्यापन कर्मचारी तसेच कंत्राटी कर्मचारी हे पुरुष असल्याने विद्यार्थिनींच्या शिक्षणासह त्यांच्या वैयक्तिक, आरोग्यविषयक आणि सुरक्षेशी संबंधित बाबींवर परिणाम होण्याची शक्यता व्यक्त होत आहे.
कन्या आश्रमशाळांमध्ये ग्रामीण व दुर्गम भागातील अनेक विद्यार्थिनी शिक्षण घेत असतात. निवासी स्वरूपाच्या या शाळेत विद्यार्थिनी दिवसभर शैक्षणिक उपक्रमांमध्ये सहभागी होण्याबरोबरच वसतिगृहात वास्तव्यास असतात. त्यामुळे त्यांच्या शैक्षणिक गरजांसोबतच आरोग्य, वैयक्तिक अडचणी, मानसिक आधार आणि सुरक्षिततेसाठी पुरेशा महिला कर्मचाऱ्यांची उपलब्धता असणे अत्यंत आवश्यक आहे. मात्र खमनचेरू येथील आश्रमशाळेत महिला कर्मचाऱ्यांची संख्या अपुरी असल्याने ही जबाबदारी एकाच महिला शिक्षिकेवर पडत असल्याचे चित्र आहे.
अध्यापनासोबत वसतिगृहाचा अतिरिक्त प्रभार -
शाळेतील एकमेव महिला शिक्षिकेवर नियमित अध्यापनाची जबाबदारी आहे. दिवसभर वर्गात अध्यापन केल्यानंतरही त्यांची जबाबदारी संपत नाही. वसतिगृहाच्या महिला अधीक्षिका सुट्टीवर गेल्यास वसतिगृहाचा अतिरिक्त प्रभारही याच महिला शिक्षिकेला सांभाळावा लागत असल्याची स्थिती आहे. दिवसभर विद्यार्थिनींना शिकविणे आणि त्यानंतर रात्री वसतिगृहातील विद्यार्थिनींची देखभाल, त्यांच्या अडचणी सोडविणे व आवश्यक त्या बाबींवर लक्ष देणे, अशी दुहेरी जबाबदारी पार पाडावी लागत असल्याने संबंधित शिक्षिकेवर कामाचा मोठा ताण निर्माण होत आहे. परिणामी नियमित अध्यापनाच्या गुणवत्तेवरही त्याचा परिणाम होण्याची शक्यता आहे.
विद्यार्थिनींच्या वैयक्तिक व आरोग्यविषयक समस्यांचा प्रश्न -
कन्या आश्रमशाळेत विद्यार्थिनींच्या वय आणि गरजा लक्षात घेता अनेक बाबतीत त्यांना महिला शिक्षक किंवा महिला कर्मचाऱ्यांशी सहज संवाद साधणे आवश्यक असते. विशेषतः किशोरवयीन विद्यार्थिनींच्या आरोग्यविषयक, वैयक्तिक तसेच मानसिक समस्यांबाबत महिला कर्मचाऱ्यांची उपलब्धता महत्त्वाची ठरते. एकाच महिला शिक्षिकेकडे अध्यापनाची जबाबदारी असल्याने सर्व विद्यार्थिनींकडे वैयक्तिक पातळीवर लक्ष देणे कठीण होत आहे. त्यातच वसतिगृहाचा अतिरिक्त प्रभारही त्यांच्याकडे सोपविला जात असल्यास कामाचा व्याप आणखी वाढतो. त्यामुळे विद्यार्थिनींना आवश्यक असलेले मार्गदर्शन आणि वैयक्तिक समस्या मांडण्यासाठी पुरेशी सुविधा उपलब्ध होत नसल्याची परिस्थिती निर्माण होऊ शकते.
बेटी बचाओ, बेटी पढाओच्या घोषणेवर प्रश्नचिन्ह -
शासनाकडून मुलींच्या शिक्षणाला प्रोत्साहन देण्यासाठी विविध योजना आणि उपक्रम राबविले जात आहेत. बेटी बचाओ, बेटी पढाओ या अभियानाच्या माध्यमातून मुलींच्या शिक्षणासोबतच त्यांच्या सुरक्षिततेवरही भर दिला जात आहे. मात्र, मुलींसाठीच असलेल्या शासकीय आश्रमशाळेत आवश्यक प्रमाणात महिला कर्मचारी उपलब्ध नसतील, तर शासनाच्या या उद्दिष्टांच्या प्रभावी अंमलबजावणीवर प्रश्नचिन्ह निर्माण होते.
विशेषतः निवासी शाळांमध्ये विद्यार्थिनी दिवसरात्र संस्थेच्या देखरेखीखाली राहत असल्याने त्यांच्या सुरक्षेच्या दृष्टीने महिला कर्मचाऱ्यांची पुरेशी नियुक्ती असणे गरजेचे आहे. त्यामुळे केवळ अध्यापनाचा प्रश्न न पाहता विद्यार्थिनींच्या सर्वांगीण सुरक्षिततेच्या दृष्टीनेही या बाबीकडे गांभीर्याने पाहण्याची आवश्यकता आहे.
महिला शिक्षकांची तातडीने नियुक्ती करण्याची मागणी -
खमनचेरू येथील कन्या आश्रमशाळेतील विद्यार्थिनींच्या शैक्षणिक आणि सुरक्षिततेच्या दृष्टीने आणखी महिला शिक्षक तसेच आवश्यक महिला कर्मचाऱ्यांची नियुक्ती तातडीने करण्यात यावी, अशी मागणी पुढे येत आहे. तसेच महिला अधीक्षिका अनुपस्थित असताना तिचा अतिरिक्त प्रभार एकाच महिला शिक्षिकेवर न सोपविता त्यासाठी स्वतंत्र पर्यायी व्यवस्था करण्यात यावी, अशी अपेक्षाही व्यक्त केली जात आहे. शिक्षकांना त्यांच्या नियमित अध्यापनाची जबाबदारी प्रभावीपणे पार पाडता यावी आणि विद्यार्थिनींना सुरक्षित, सुसंवादी व शैक्षणिक वातावरण मिळावे, यासाठी प्रशासनाने या प्रकरणाची तातडीने दखल घेण्याची गरज आहे. महिला कर्मचाऱ्यांची कमतरता दूर करून विद्यार्थिनींच्या शिक्षणासह त्यांच्या आरोग्य व सुरक्षेला प्राधान्य द्यावे, अशी मागणी होत आहे.
