Petrol Price
पीएम किसान योजनेच्या २४ व्या हप्त्याचे थेट प्रक्षेपण : नैसर्गिक शेतीचे शेतकऱ्यांना मार्गदर्शन
- सेलसुरा कृषी विज्ञान केंद्रात विशेष कार्यक्रम; ९.३४ कोटी शेतकऱ्यांच्या खात्यात निधी जमा, फार्मर आयडी व ई-केवायसी पूर्ण करण्याचे आवाहन
विदर्भ न्यूज एक्सप्रेस
प्रतिनिधी / वर्धा : प्रधानमंत्री किसान सन्मान निधी (पीएम किसान) योजनेंतर्गत देशभरातील ९.३४ कोटी शेतकऱ्यांच्या बँक खात्यांमध्ये २४ व्या हप्त्याची रक्कम थेट जमा करण्याचा मुख्य कार्यक्रम गुजरातमधील बनासकांठा येथे पार पडला. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते एका क्लिकवर थेट लाभ हस्तांतरण (डीबीटी) प्रणालीद्वारे शेतकऱ्यांच्या खात्यात सन्मान निधी जमा करण्यात आला.
या कार्यक्रमाचे थेट प्रक्षेपण वर्धा जिल्ह्यातील सेलसुरा येथील कृषी विज्ञान केंद्रात करण्यात आले. यानिमित्ताने शेतकऱ्यांसाठी नैसर्गिक शेती पद्धती, आधुनिक कृषी तंत्रज्ञान आणि रब्बी हंगामातील पीक व्यवस्थापनाबाबत मार्गदर्शन कार्यक्रमाचे आयोजन करण्यात आले होते.
या कार्यक्रमाला जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकारी अरविंद उपरीकर, कृषी विज्ञान केंद्राचे वरिष्ठ शास्त्रज्ञ व प्रमुख डॉ. जीवन कतोरे आणि तालुका कृषी अधिकारी चवणे उपस्थित होते. मुख्य कार्यक्रमाच्या थेट प्रक्षेपणाच्या माध्यमातून उपस्थित शेतकऱ्यांना केंद्र सरकारच्या विविध कृषीविषयक संकल्पना, नैसर्गिक शेतीचा अवलंब, आधुनिक तंत्रज्ञान आणि शेतकऱ्यांच्या आर्थिक सक्षमीकरणाबाबत माहिती देण्यात आली.
वर्धा जिल्ह्यातील एक लाखांहून अधिक शेतकरी कुटुंबांना लाभ -
वर्धा जिल्ह्यातील एक लाखांहून अधिक पात्र शेतकरी कुटुंबांना प्रधानमंत्री किसान सन्मान निधी योजनेचा थेट आर्थिक लाभ मिळणार आहे. आगामी रब्बी हंगामाच्या पूर्वतयारीसाठी बियाणे, खते आणि अन्य कृषी निविष्ठांच्या खरेदीसाठी हा निधी उपयुक्त ठरणार आहे.
यावेळी जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकारी अरविंद उपरीकर यांनी शेतकऱ्यांना महत्त्वाचे आवाहन केले. योजनेचा लाभ नियमितपणे मिळण्यासाठी शेतकरी ओळखपत्र (फार्मर आयडी) अनिवार्य करण्यात आले आहे. त्यामुळे ज्या शेतकऱ्यांची ई-केवायसी आणि फार्मर आयडी सीडिंग प्रक्रिया प्रलंबित आहे, त्यांनी ती तातडीने पूर्ण करावी. ही प्रक्रिया पूर्ण केल्यास आगामी हप्ते मिळण्यात अडचणी येणार नाहीत, असे त्यांनी सांगितले.
कमी पाण्यावरील पिकांच्या लागवडीवर भर -
कृषी विज्ञान केंद्राचे वरिष्ठ शास्त्रज्ञ व प्रमुख डॉ. जीवन कतोरे यांनी पीएम किसान योजनेतील निधी हा केवळ आर्थिक लाभ नसून शेतकऱ्यांच्या कष्टाचा सन्मान असल्याचे प्रतिपादन केले. रब्बी हंगामातील बियाणे व खतांच्या खरेदीसाठी हा निधी शेतकऱ्यांना मोठा आधार ठरणार असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
एल निनोच्या संभाव्य प्रभावामुळे पाण्याची उपलब्धता मर्यादित राहण्याची शक्यता लक्षात घेता शेतकऱ्यांनी कमी पाण्यावर येणाऱ्या पिकांना प्राधान्य द्यावे, असे आवाहन त्यांनी केले. मोहरी, जवस, करडई, तीळ आणि ज्वारी या पिकांचा रब्बी हंगामात समावेश करण्यावर त्यांनी भर दिला. यावेळी तेलबिया पिकांची लागवड पद्धती, उत्पादनवाढीसाठी आवश्यक तंत्रज्ञान आणि पीक व्यवस्थापन याबाबत सविस्तर मार्गदर्शन करण्यात आले.
नैसर्गिक शेतीतील निविष्ठा निर्मितीचे प्रात्यक्षिक -
कृषी विज्ञान केंद्रातील तज्ज्ञ शास्त्रज्ञांनी शेतकऱ्यांना रब्बी हंगामातील पीक व्यवस्थापन, आधुनिक कृषी तंत्रज्ञान तसेच कीड व रोग नियंत्रणाबाबत तांत्रिक मार्गदर्शन केले. डॉ. भारती तिजारे यांनी नैसर्गिक शेतीचा अवलंब करताना जीवामृत, बीजामृत आणि घनजीवामृत तयार करण्याच्या पद्धती प्रात्यक्षिकांसह समजावून सांगितल्या. नैसर्गिक निविष्ठांचा वापर करून शेतीचा उत्पादन खर्च कमी करण्याच्या उपाययोजनांची माहितीही त्यांनी दिली.
डॉ. निलेश वझिरे यांनी ट्रायकोडर्मा व ट्रायकोकार्डचे महत्त्व, रब्बी पिकांमधील कीड व रोग नियंत्रण तसेच दशपर्णी अर्क आणि निंबोळी अर्क तयार करण्याच्या पद्धतींबाबत मार्गदर्शन केले. नैसर्गिक पद्धतीने कीड व रोग व्यवस्थापन करण्यासाठी या उपायांचा योग्य वापर कसा करावा, याची माहिती त्यांनी दिली.
दुग्धव्यवसाय आणि मृदा आरोग्याबाबत मार्गदर्शन -
कार्यक्रमात पशुपालकांसाठीही विशेष मार्गदर्शन सत्र आयोजित करण्यात आले. डॉ. सचिन मुळे यांनी स्वच्छ व निर्जंतुक दूध उत्पादनाच्या पद्धती, जनावरांचे आरोग्य व्यवस्थापन आणि अधिक दूध उत्पादन देणाऱ्या जनावरांच्या जातींबाबत सविस्तर माहिती दिली.
तालुका कृषी अधिकारी चवणे यांनी कृषी विभागामार्फत राबविण्यात येणाऱ्या नैसर्गिक व सेंद्रिय शेतीविषयक विविध योजनांची माहिती दिली. तर गजानन म्हसाळ यांनी रब्बी पिकांमधील अन्नद्रव्य व्यवस्थापन, मृदा आरोग्य पत्रिकेतील शिफारशी आणि त्यानुसार खतांचा संतुलित वापर करण्याच्या तंत्रज्ञानाबाबत मार्गदर्शन केले.
कार्यक्रमाच्या यशस्वितेसाठी तज्ज्ञांचे योगदान -
कार्यक्रमाचे सूत्रसंचालन डॉ. अंकिता अंगाईतकर यांनी केले. कार्यक्रमाच्या यशस्वितेसाठी डॉ. सविता पवार, डॉ. प्रेरणा धुमाळ, वैशाली सावाके, किशोर सोळंके, समीर शेख, दिनेश चराटे, माधुरी डफाडे, गजेंद्र मानकर, अक्षय धुमाळ, गणेश वायरे आणि वैभव चौधरी यांनी विशेष योगदान दिले.
पीएम किसान योजनेच्या हप्त्याच्या थेट प्रक्षेपणासोबतच नैसर्गिक शेती, आधुनिक कृषी तंत्रज्ञान, रब्बी पीक व्यवस्थापन, कीड-रोग नियंत्रण आणि पशुसंवर्धन याविषयी तज्ज्ञांकडून मिळालेल्या मार्गदर्शनामुळे उपस्थित शेतकऱ्यांना आगामी हंगामाच्या नियोजनासाठी महत्त्वपूर्ण माहिती मिळाली.
