Petrol Price
माता-बालमृत्यू रोखण्यासाठी आरोग्य यंत्रणेने सजगतेने काम करावे
- प्रमाणित कार्यपद्धती (SOP) तयार करून प्रभावी अंमलबजावणी करा; जिल्हाधिकारी सावन कुमार यांचे निर्देश
विदर्भ न्यूज एक्सप्रेस
प्रतिनिधी / भंडारा : माता व बालमृत्यूचे प्रमाण कमी करण्यासाठी आरोग्य यंत्रणेने अधिक सजगता, संवेदनशीलता आणि जबाबदारीने काम करावे. माता-बालमृत्यू रोखण्यासाठी प्रमाणित कार्यपद्धती (SOP) तयार करून तिची काटेकोरपणे अंमलबजावणी करावी. गर्भवती माता आणि नवजात बालकांना वेळेत दर्जेदार आरोग्यसेवा उपलब्ध करून देण्यासाठी शासकीय रुग्णालयांतील प्रसूती कक्षांकडे विशेष लक्ष द्यावे, असे निर्देश जिल्हाधिकारी सावन कुमार यांनी दिले.
जिल्हाधिकारी कार्यालयात माता व बालमृत्यू प्रतिबंधाबाबत आयोजित आढावा बैठकीत ते बोलत होते. यावेळी अधिष्ठाता डॉ. सुजाता दुधगावकर, जिल्हा शल्यचिकित्सक डॉ. संदीप गजभिये, माता व बालसंगोपन अधिकारी डॉ. मनिषा साकोडे तसेच निवासी वैद्यकीय अधिकारी उपस्थित होते.
प्रत्येक माता-बालमृत्यूच्या घटनेचे विश्लेषण करा -
जिल्ह्यात घडणाऱ्या माता व बालमृत्यूच्या प्रत्येक घटनेकडे गांभीर्याने पाहून त्याचे सखोल विश्लेषण करण्यात यावे. संबंधित मृत्यूची नेमकी कारणे कोणती होती, उपचारादरम्यान कोणत्या अडचणी निर्माण झाल्या आणि आरोग्यसेवा देताना काही त्रुटी राहिल्या का, याचा आढावा घेणे आवश्यक आहे. या विश्लेषणाच्या आधारे भविष्यात अशा घटना टाळण्यासाठी आवश्यक प्रतिबंधात्मक उपाययोजना राबवाव्यात, असे जिल्हाधिकारी सावन कुमार यांनी सांगितले.
माता व बालमृत्यू रोखण्यासाठी केवळ घटना घडल्यानंतर उपाययोजना करण्याऐवजी संभाव्य धोके आधीच ओळखून त्यावर प्रतिबंधात्मक उपाय करणे गरजेचे आहे. त्यासाठी आरोग्य विभागातील सर्व संबंधित यंत्रणांनी परस्पर समन्वय ठेवून काम करावे, असेही त्यांनी स्पष्ट केले.
उच्च जोखमीच्या गर्भवतींची विशेष देखरेख -
गर्भवती महिलांची नियमित आरोग्य तपासणी करून त्यांच्या आरोग्याची वेळोवेळी नोंद ठेवावी. तपासणीदरम्यान उच्च जोखमीच्या गर्भवती महिलांची वेळेत ओळख करून त्यांच्यावर विशेष लक्ष केंद्रित करावे. अशा महिलांना आवश्यकतेनुसार तज्ज्ञ वैद्यकीय सल्ला, तपासण्या आणि उपचार उपलब्ध करून देण्यास प्राधान्य द्यावे, असे निर्देश जिल्हाधिकाऱ्यांनी दिले.
प्रसूतीच्या वेळी कोणतीही आपत्कालीन परिस्थिती निर्माण झाल्यास तातडीने आवश्यक वैद्यकीय सेवा उपलब्ध होईल, याची दक्षता घेण्याची गरज आहे. त्यासाठी शासकीय रुग्णालयांमध्ये आवश्यक सुविधा, वैद्यकीय अधिकारी, प्रशिक्षित कर्मचारी, औषधे व इतर आवश्यक साधनसामग्री उपलब्ध ठेवण्यावर भर देण्यात यावा, असेही त्यांनी सांगितले.
प्रसूती कक्षांकडे विशेष लक्ष देण्याच्या सूचना -
शासकीय रुग्णालयांतील प्रसूती कक्ष हे माता व नवजात बालकांच्या आरोग्याच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाचे असल्याने या विभागाच्या कामकाजाचा नियमित आढावा घ्यावा. प्रसूतीसाठी दाखल होणाऱ्या महिलांना वेळेत आणि दर्जेदार आरोग्यसेवा मिळते आहे की नाही, याची खात्री करण्याचे निर्देश जिल्हाधिकाऱ्यांनी दिले.
प्रसूतीपूर्व काळात गर्भवती महिलेची योग्य तपासणी, प्रसूतीदरम्यान आवश्यक वैद्यकीय सुविधा आणि प्रसूतीनंतर माता व नवजात बालकांची निगा या सर्व बाबींमध्ये कोणतीही दिरंगाई होऊ नये. प्रत्येक स्तरावरील आरोग्य यंत्रणेने यासाठी जबाबदारीने काम करावे, असे त्यांनी स्पष्ट केले.
प्रसूतीनंतर माता व नवजात बालकांची विशेष काळजी -
प्रसूतीनंतरचा कालावधी माता आणि नवजात बालकांसाठी संवेदनशील असल्याने या काळात विशेष काळजी घेणे आवश्यक आहे. प्रसूतीनंतर मातेला आणि नवजात बालकाला आवश्यक आरोग्यसेवा, तपासणी आणि मार्गदर्शन वेळेत मिळावे, यासाठी संबंधित यंत्रणांनी विशेष लक्ष द्यावे, असे जिल्हाधिकारी म्हणाले.
माता-बालमृत्यू रोखण्यासाठी प्राथमिक आरोग्य केंद्रांपासून शासकीय रुग्णालयांपर्यंतच्या सर्व आरोग्य संस्थांमध्ये समन्वय असणे आवश्यक आहे. उच्च जोखमीच्या गर्भवतींची माहिती, त्यांचे संदर्भन, उपचार आणि प्रसूतीनंतरचा पाठपुरावा या सर्व बाबींमध्ये प्रभावी समन्वय ठेवावा, अशा सूचनाही त्यांनी दिल्या.
माता व बालमृत्यू रोखणे ही केवळ आरोग्य विभागाची जबाबदारी नसून संबंधित सर्व आरोग्य यंत्रणांनी समन्वयाने आणि संवेदनशीलतेने काम करण्याची गरज आहे. प्रमाणित कार्यपद्धतीनुसार नियोजनबद्ध उपाययोजना राबवून त्यांचा नियमित आढावा घ्यावा आणि आवश्यक त्या सुधारणा तातडीने कराव्यात, असे निर्देश जिल्हाधिकारी सावन कुमार यांनी आढावा बैठकीत दिले.
