गुलाबी थंडीत गुलाबी बोंड अळीचा घाला : ओलिताच्या क्षेत्रात प्रकोप , होता नव्हता कापूस अळीच्या घशात


विदर्भ न्यूज एक्सप्रेस 
प्रतिनिधी / खांबाडा :
गेल्या दोन वर्षात गुलाबी बोंड अळीच्या प्रादुर्भावामुळे कापूस पिक नुकसानीचा उच्चांक गाठला आहे. कापूस उत्पादनात  कमालीची घट झाल्याने बोंड अळीच्या निर्मुलनासाठी आणि कापूस पिकांच्या संरक्षणासाठी लाख उपाययोजना आखल्या जात आहे. रासायनिक औषधाऐवजी वनस्पती अर्क,निंबोळी अर्काचा वापर केला.कामगंध सापळे,प्रकाश सापळे पिकात लावली. नानाविध केलेल्या उपाय योजना शेवटी फोल ठरल्या. शेवटी बोंड अळीचा कापूस पिकावर प्रकोप झाला.  जणू बोंड अळी म्हणत असावी, लाख उपाययोजना आखा मी कापसाच्या बोंडावर डल्ला मारणारच असाच प्रत्येय नोव्हेबर महिन्यात हाणून पाडला.यामुळे दुष्काळाच्या प्रकोपात होते नव्हते कापसाचे बोंडं अळीच्या घश्यात गेल्याने शेतकरीवर्गात कायमच निराशा आहे.  
बोंड अळीच्या प्रकोपामुळे यावर्षी शेतकऱ्यांना आणि कृषी विभागाला बोंड अळीच्या नियंत्रणाबाबत आव्हान ठाकले होते.खरीप हंगामाच्या सुरुवातीपासून बोंड अळीच्या व्यवस्थापनाबद्दल शेतकऱ्याना जागृकता आणि  उपाय योजना आखण्यासाठी प्रयत्न केल्या गेले. ऑगस्ट महिन्यात काही ठिकाणी अल्प प्रमाणात बोंड अळीचे पतंग दिसून आले.तर काही ठिकाणी बोंड अळी आढळून आली.मात्र नुकसानीची पातळी ओलांडली नव्हती.सप्टेंबर महिन्यात काही प्रमाणात बोंड अळीचा प्रादुर्भाव झाला. शेतकऱ्यांनी फवारण्या करून अळीला थांबविण्याचा प्रयत्न केला.यामुळे प्रादुर्भाव जाणविला नाही. नोव्हेंबर महिन्याच्या पहिल्याच आठवड्यात सर्वत्र बोंड अळीचा प्रादुर्भाव झाला.यामुळे बोंड अळीचा संभाव्य धोका पुन्हा ओढविला यामुळे शेतकरी हादरला आहे.
कृषी विभागाकडून बोंड अळीच्या पतंगाला नियंत्रित करण्यासाठी कामगंध सापळे लावण्याचा सल्ला देण्यात आला. शेतकऱ्यांना काही प्रमाणांत कामगंध सापळे दिले.शेतकऱ्यांनीही प्रकाश सापळ्याचा उपयोग केला. बोंड अळीला प्राथमिक अवस्थेत रोखण्यासाठी वनस्पती अर्काचा वापर करण्याचा सल्ला देण्यात आला. कृषी सेवा केंद्रात रासायनिक औषधाऐवजी निंबोळी अर्काची विक्री करण्यात आली. शेतकऱ्यानीही निंबोळी अर्क आणि वनस्पती अर्काची घरी निर्मिती करून वापर केला. मात्र यालाही बोंड अळी नजुमानता  शेवटी नोव्हेंबर महिन्यात  कापसाच्या बोंडावर हल्ला चढविला.
मागील वर्षी बोंड अळीच्या प्रादुर्भावामुळे कापूस उत्पादनातील घट शेतकऱ्यांना सहन करावी लागली.परिणामी शासनाने नुकसान ग्रस्त शेतकऱ्यांना भरपाई जाहीर केली मात्र काही शेतकऱ्यांना भरपाई मिळाली तर काहींच्या पदरी पडलीच नाही. वर्ष लोटले शेतकरी बोंड अळीच्या नुकसानीच्या भरपाई पासून वंचित असतांना गुलाबी थंडीत गुलाबी बोंड अळीने कापूस पिकाच्या बोंडावर डल्ला मारलाच.
कोरडवाहू क्षेत्रातील कापूस दुष्काळाच्या प्रकोपाने गेल्यावर ओलिताच्या क्षेत्रातून कापूस पिक हाती येण्याची शेतकऱ्यांची आशा बोंड अळीच्या प्रकोपाने मावळली आहे. एकीकडे दुष्काळाच्या झळेने आणि दुसरीकडे बोंड अळीच्या प्रकोपाने झालेल्या नुकसानीमुळे शेतकरी आर्थिकदृष्टीने खचला आहे.शासनानाने आर्थिक नुकसान भरपाई शेतकऱ्यांना देण्याची गरज आहे.



  Print






News - Wardha | Posted : 2018-11-24






Related Photos